سوغاتی کرمان، از قالی و پته تا پسته و قوتو هر زمان چمدانتان را برای… پنجشنبه ۲۰ دی ۹۷

سوغاتی کرمان، از قالی و پته تا پسته و قوتو

هر زمان چمدانتان را برای سفر به کرمان بستید حتما جای خالی برای سوغاتی ها هم بگذارید چون سوغات کرمان تنها زیره نیست. زمانی که از زیبایی‌های طبیعی و جاذبه‌های توریستی کرمان بهره مند شدید وقت آن می رسد که بخشی از بودجه سفر را به سوغات و کالاهای خاص اینجا اختصاص دهید. سوغاتی کرمان آنقدر متنوع است که همه سلیقه ها را راضی می کند. هر کسی با هر توان مالی می تواند به چمدانش سوغاتی های کرمان را وعده بدهد. البته زیره اش از همه مشهور تر شده و پایش به ضرب المثل ها رسیده است. زیره گیاهی معطر و مقوی است که هم در غذا هم در داروها استفاده می شود. زیره انواع مختلفی دارد ولی مرغوب‌ترین و شاید پرکاربردترین نوع آن زیره سیاه است.

با اراول همراه باشید.

قالیبافی و گلیم بافی

فرش بافی از گذشته جزو هنرهای مرسوم در کرمان بوده است. در سفرنامه ها نیز به این موضوع اشاره شده است. طرح ‌های معروفی در قالیبافی وجود دارد که اختصاص به کرمانی ها دارد. برای مثال طرح های ترنجی، شاه عباسی، خوشه، افشان، شکارگاه برگ فرنگی، قاب قرآنی و درختی طرح های قالی کرمان اند..

سوغاتی کرمان

۱.قالیچه‌های افشار

در سیرجان قالیچه ‌هایی به نام افشاری بافته می ‌شود که شهرت به سزایی دارد. این قالیچه‌ ها در ایل افشار که به کرمان کوچ کرده‌ بودند بافته می شد. در واقع اصالت قالیچه ‌های کرمان به کار ایلیاتی های افشار است چراکه نقشه و طرز بافت آنها تلفیقی از هنر آذربایجانی و کرمانی است.

۲.گلیم شیریکی پیچ

شیریکی پیچ نامی است که ایلیاتی ها و روستایی های کرمان به نوع خاصی از گلیم می‌ دهند. گلیم شیریکی در مناطق عشایری و روستایی شهرهای سیرجان، بافق و کرمان بافته می‌ شود. برای آشنایی بیشتر با این نوع گلیم که مهمترین صنایع دستی سیرجان به شمار می رود  اینجا را کلیک کنید.

پته ‌دوزی

پته نوعی سوزن ‌دوزی ایرانی و بسیار زیباست. تا چند سال پیش شاید بیشتر مردم با این هنر آشنا نبودند ولی چند سالی است که دوباره به بازار آمده و توجه علاقمندان به اقلام هنری و سنتی را به خود جلب کرده است. رومیزی هایش جان می دهد برای اینکه برای سفره هفت سین یا شب چله پهن شود و تمی کلاسیک به وجود بیاورد. پته با ریس های پشمی رنگین بر روی شالی زمینه دوخته می شود. طرح ‌هایی زیبا مثل ترنج، بوته و سرو دارد و همچون باغچه یا گلدانی از گل است.  پته دوزی انحصار هنر کرمان است و به دست زنان و دختران این خطه دوخته می شود. این هنر در همه شهرستان ‌ها و روستا‌های استان به خصوص خود کرمان، رفسنجان و سیرجان رواج دارد. از نمونه‌ های تاریخی پته که دوختی بسیار هنرمندانه و بی‌نظیر دارد، روپوشی است که بر مقبره شاه نعمت‌ الله ولی انداخته اند. این پته در سال ۱۲۸۵ به دست ۱۶ زن پته دوز دوخته شده و اتمام آن دو سال تمام زمان برده است.

سوغاتی کرمان

نمد مالی

نمد مالی از دیگر هنرهای کهن استان کرمان است که گرچه این روزها کمرنگ شده و کاربردش را از دست داده ولی همچنان به عمر خود ادامه می دهد. در گذشته نمدها برای پادری و زیرانداز استفاده می شد. به خصوص نمد برای تابستان کاربرد زیادی داشت چون می توانست بر گرمای تن آدمی بیفزاید ولی این روزها در همه فصول سال یک فرش زیرپایمان است. چقدر جالب است که در گذشته برای هر فصل از سال تدابیری می اندیشیدند تا در مصرف انرژی صرفه جویی شود. در حالی که در دنیای مدرن ما با بحران مصرف فوق العاده انرژی روبرو شده ایم.

سوغاتی کرمان

شال ‌بافی

شال ‌بافی از هنر‌های کهن و اصیل در هوتک استان کرمان است. در سفرنامه های قدیمی نیز به آن اشاره شده است. شال بافی هنری خانگی است و معمولا کارگاه های آن در خانه ها برپا می شود.

سوغاتی کرمان

عریض بافی

عریض، پارچه ای دستباف از جنس پشم است که تا حدودی ضخامت دارد. بر روی آن معمولا پته ‌دوزی می شود. عریض در روزگار قدیم بر روی کت ها و پالتوها کاربرد زیادی داشت ولی امروزه کاربرد آن کم شده است. با این حال هنوز هم می توانید به عنوان سوغاتی کرمان آن را در بازارهای این استان پیدا کنید.

سوغاتی کرمان

پسته

البته پسته این روزها به میوه ای اعیانی تبدیل شده است ولی باز هم بد نیست بدانید که این میوه سوغات مخصوص کرمان است. پسته های کرمان تنوع زیادی دارند و در واقع از محصولات کشاورزی با ارزش منطقه به شمار می روند. پسته کرمان پشتوانه اقتصاد کشور است. انواع پسته کرمان از این قرار است: بادامی، کله قوچی، کدویی، اوحدی، ممتاز، رباطی و راوری.

سوغاتی کرمان

قاووتِ انرژی بخش؛ سوغاتی کرمان

قاووت همان چیزی است که کرمانی ها به آن قُوّتو می ‌گویند. قوتوهای کرمان پودرهایی بسیار خوشمزه اند که طعم های بسیار متفاوتی دارند. قاووت در واقع نوعی شیرینی است و آن را در پیاله سرو می کنند. هر کسی با توجه به ذائقه و نیاز بدنش به سردی یا گرمی می تواند یک نوع از آن را برای خودش انتخاب کند. قوتو همانطور که از اسمش پیداست به بدن انرژی و قوت می دهد. روز به روز بر طعم های قوتو افزوده می شود ولی در گذشته نوعی از آن که طعم نخود می داد در بیشتر خانه ها پیدا می شد.

برای تهیه این شیرینی دانه گیاهانی مثل قهوه، سیاه دانه،

بذرکتان، هل باد، خرفه، موردانه، جو و… را کمی برشته می کنند

و پس از مخلوط کردن با شکر آن را حسابی آسیاب می کنند. انواع دیگر آن پسته‌ای،

نخودی و نارگیلی است که در آن ها پسته، نخود و نارگیل را با شکر مخلوط می کنند.

عطر  و عرقیات

کرمانی ‌ها به داروی گیاهی باور زیادی دارند و از گذشته

دستی در تولید عرقیات با کیفیت داشته اند.

بیشتر مردم کرمان در خانه دست به تولید عطر و عرقیات

می زدند. به خصوص در منطقه لاله‌زار عرقیات و به خصوص

گلاب بسیار خوبی تهیه می‌ شود.

سوغاتی کرمان

عبابافی

عبابافی و ترمه بافی از دیگر هنرهای سنتی کرمان اند

که متاسفانه این روزها منسوخ شده اند و یا تنها به

دست چند صنعتگر و هنرمند خاص تولید می شوند.

این ها تنها گوشه ای از سوغاتی کرمان بود.

اگر می خواستیم از سفال کرمان، انواع شیرینی های

خوشمزه آن و … صحبت کنیم، به اندازه یک کتاب

باید برایتان می نوشتیم.

یادتان باشد در سفر به

کرمان حتما پولی برای سوغات کنار بگذارید.

اقلام هنری کرمان ماندگارند

و می توانید آن ها را به عنوان اثری

هنری برای آیندگانتان باقی بگذارید.

 


عفیفه خدنگی – ۲۰ دی ۹۷ – منبع: ویژه نامه چمدان

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

0 دیدگاه