ماه رمضان ماه گرفتن برات ماه رمضان با فرهنگ و آیین مردم گوشه و کنار… شنبه ۵ خرداد ۹۷

ماه رمضان ماه گرفتن برات

ماه رمضان با فرهنگ و آیین مردم گوشه و کنار ایران پیوندی دیرینه دارد. هرچند این روزها بسیاری از این آیینها و سنت ها به دست فراموشی سپرده شده است اما هنوز هم هستند مردمانی که زندگیشان با اعتقادات دیرینه گره خورده است و باورهایشان همچنان در روزهای زندگی جاریست. یکی از این آیین ها، آیین کیسه برات است که توسط مردم زنجان در روزهای پایانی ماه رمضان انجام می شود.

این کیسه بین دو نماز ظهر و عصر با پارچه ای تازه و اغلب سفید دوخته می شود و سکه یا اسکناسی در آن قرار داده می شود. مادر خانواده این کیسه را در مسجد و بین دو نماز ظهر و عصر و دعاهای تعقیبات نماز، با نخ و سوزن کارنکرده می‌دوزد. برای بریدن نخ و پارچه‌ این کیسه به‌جای چاقو و قیچی از دندان‌ها استفاده می کند و یک سکه‌ “پول” نیز در قسمت پایین آن قرار داده می‌شود. فلسفه و ریشه‌های این باور و اعتقاد را می‌توان در قرار داده شدن این سکه‌ پول در قسمت پایین کیسه جست‌وجو کرد که انجام این کار می‌تواند نمادی از نعمت و برکت به شمار آید.

زنجانی ها اعتقاد دارند که اگر پنج زن سیده که اسامی آنها فاطمه یا یکی از القاب حضرت زهرا (س) باشد این کیسه ها را لمس کنند، برکت و نعمت الهی به همراه این کیسه ها به خانه های آنان می آید و اعضای خانواده به آرزوهایشان می رسند. دوختن این کیسه که در زمان‌های گذشته مرسوم بود، امروزه کمتر به چشم می‌خورد و می‌توان انجام این کار را فقط در بین مردم کهنسال زنجان دید.

علاوه بر این در ماه رمضان در معابر شهرهای زنجان، انواع آش، حلیم و شیرینی عرضه می شود. نان چایی یا چای چورگی از شیرینی های سنتی زنجان است که در ماه رمضان مشتری های زیادی پیدا می کند و همانطور که از نامش پیداست همراه با چای در زمان افطار میل می شود.

از دیگر آیین های ماه رمضان در زنجان بردن افطار به خانه عروس بود، که البته امروزه بیشتر در قالب دعوت خانواده عروس و اطرافیان آنان به افطاری اجرا می شود. خیلی از خانواده ها در زنجان عید فطر را موعد بردن خلعت و هدایا به خانواده عروس انتخاب می کنند و از این فرصت برای جشن و برگزاری مراسم های مربوط به عروسی ها بهره می جویند.

 

ماه رمضان

آیین ها و مراسم ویژه ایام ماه رمضان همچون شب های قدر و احیا نیز جلوه های خاصی در شهرها و روستاهای زنجان دارد. حضور در مساجد، طبخ برخی غذاهای خاص همچون حلوا در نوزدهم ماه رمضان، تدارک سحری برای شب زنده داران از جمله فعالیت های مختص روزهای ۱۹ تا ۲۱رمضان در زنجان است.

آیین دیگری که در ماه رمضان بین مردم زنجان مرسوم است قارابایرام نام دارد؛

افرادی که عزیزانشان به تازگی از دست داده‌اند و عید سعید فطر نخستین عید

بعد از مرگ و برگزاری مراسم چهلم عزیزشان است، در منازل خود نشسته

و درب خانه را برای ورود اقوام و آشنایان که دیدن آنان می‌آیند باز می‌گذارند.

فطرپایی نیز از جمله آیینهای ماه رمضان است؛ با فرا رسیدن عید سعید فطر بردن

عیدی برای نوعروسان از دیگر آداب و رسوم مردم زنجان به شمار می‌رود به ویژه نوعروسی که

عید فطر نخستین عید بعد از نامزدی او به شمار رود مراسم بردن

عیدی با حضور گسترده اقوام و آشنایان به خانه نوعروس برگزار می‌شود.

در روز عید سعید فطر خانواده داماد با خرید وسایل و نیز هدیه‌ای ویژه برای عروس

که معمولا طلا می‌باشد به دیدار نوعروس و خانواده‌اش می‌روند.

چند روز قبل از فرا رسیدن عید سعید فطر از نمازگزاران حاضر در هر یک از مساجد

محل برای افطار روز عید فطر پول جمع‌آوری می‌کنند

و هر یک از افراد به داوطلب و در صورت تمایل هزینه‌ای به این منظور پرداخت می‌کنند

و خدمه مسجد با خرید وسایل پذیرایی مختصر برای افطار روز عید تدارک می‌بینند.

 

 


گردآوری شده توسط: راضیه احمدی | ۳ خرداد ۹۷

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

0 دیدگاه